Ανάστροφη Ολική Αρθροπλαστική Ώμου

Η ανάστροφη αρθροπλαστική είναι από τις σημαντικότερες εξελίξεις στη χειρουργική του ώμου. Λύνει ένα πρόβλημα που για δεκαετίες θεωρούνταν μη αντιμετωπίσιμο: τον ώμο που πονά λόγω της αρθρίτιδας και δεν λειτουργεί επειδή το στροφικό πεταλο έχει υποστεί μη επιδιορθώσιμη βλαβη.

Το πρόβλημα – όταν το στροφικό πέταλο δεν λειτουργεί

Το στροφικό πέταλο δεν κινεί απλώς τον ώμο αλλά συγκρατεί την κεφαλή του βραχιονίου στο κέντρο της άρθρωσης, επιτρέποντας στον δελτοειδή να ανυψώσει αποτελεσματικά το χέρι.

Όταν οι τένοντες έχουν υποστεί εκτεταμένη και μη επιδιορθώσιμη ρήξη, αυτή η ισορροπία χάνεται. Η κεφαλή του βραχιονίου μετατοπίζεται σταδιακά προς τα πάνω και η φυσιολογική μηχανική της άρθρωσης διαταράσσεται. Με την πάροδο του χρόνου μπορεί να αναπτυχθεί αρθρίτιδα και προοδευτική καταστροφή της άρθρωσης, προκαλώντας πόνο, αδυναμία και σημαντική δυσκολία στην ανύψωση του χεριού.

Σε αυτή την κατάσταση, η ανατομική αρθροπλαστική δεν μπορεί να λειτουργήσει αποτελεσματικά, επειδή εξαρτάται από τη λειτουργία του στροφικού πετάλου.

Η ιδέα – αντιστροφή της γεωμετρίας

Στον φυσιολογικό ώμο, η σφαίρα βρίσκεται στο βραχιόνιο και η κοιλότητα στην ωμοπλάτη.

Στην ανάστροφη πρόθεση αυτό αντιστρέφεται: η σφαίρα τοποθετείται στην ωμοπλάτη και η κοιλότητα στο βραχιόνιο.

Η αλλαγή αυτή, μετατοπίζει το κέντρο περιστροφής προς τα μέσα και κάτω, αυξάνοντας τον μοχλοβραχίονα και την μηχανική αποτελεσματικότητα του δελτοειδούς. Παράλληλα η νέα γεωμετρία προσφέρει μεγαλύτερη σταθερότητα στην άρθρωση ακόμα και όταν το στροφικό πέταλο δεν λειτουργεί.

Το αποτέλεσμα: ο δελτοειδής μπορεί μόνος του να ανυψώσει το χέρι, αναλαμβάνοντας τη δουλειά που έκανε το στροφικό πέταλο.

Πότε ενδείκνυται

Αρθροπάθεια από ρήξη στροφικού πετάλου – η κλασική ένδειξη.Μαζική, μη επιδιορθώσιμη ρήξη με καταστροφή της άρθρωσης

Μαζική μη επιδιορθώσιμη ρήξη με ψευδοπαράλυση, ακόμη και χωρίς αρθρίτιδα

Πρωτοπαθής Οστεοαρθρίτιδα με ανεπαρκές στροφικό πέταλο ή με σοβαρή φθορά της ωμογλήνης

Πρωτοπαθής οστεοαρθρίτιδα με ακέραιο στροφικό πέταλο σε μεγαλύτερης ηλικίας ασθενείς – αυξημένος κίνδυνος μελλοντικής ανεπάρκειας του στροφικού πετάλου

Σύνθετα κατάγματα εγγύς βραχιονίου σε μεγαλύτερης ηλικίας ασθενείς, όπου η οστεοσύνθεση έχει υψηλό ποσοστό αποτυχίας

Αποτυχία προηγούμενης ανατομικής αρθροπλαστικής

Ρευματοειδής αρθρίτιδα με καταστροφή τενόντων

Απαράβατη προϋπόθεση: λειτουργικός δελτοειδής μυς. Χωρίς αυτόν η επέμβαση δεν έχει νόημα, γι’ αυτό ελέγχεται η ακεραιότητα του μασχαλιαίου νεύρου προεγχειρητικά.

Πώς γίνεται η επέμβαση

Θωρακοδελτοειδής προσπέλαση. Μέσω τομής στην πρόσθια επιφάνεια του ώμου αποκτάται πρόσβαση στην άρθρωση και αφαιρείται η κατεστραμμένη κεφαλή του βραχιονίου.

Τοποθέτηση της γληνόσφαιρας. Στην ωμογλήνη τοποθετείται μεταλλική βάση, η οποία συνήθως καθηλώνεται σταθερά με βίδες. Πάνω σε αυτή τοποθετείται η ημισφαιρική γληνόσφαιρα. Η ακριβής θέση και ο προσανατολισμός της είναι ιδιαίτερα σημαντικά για τη σταθερότητα και τη μακροχρόνια λειτουργία της πρόθεσης.

Προετοιμασία του βραχιονίου. Στο βραχιόνιο τοποθετείται η αντίστοιχη πρόθεση(stemmmed ή stemless) με ένθετο πολυαιθυλενίου, το οποίο αρθρώνεται με τη γληνόσφαιρα.

Έλεγχος της σταθερότητας. Πριν από την ολοκλήρωση της επέμβασης ελέγχονται το εύρος κίνησης, η σταθερότητα και η τάση του δελτοειδούς και των μαλακών μορίων. Η σωστή τάση είναι σημαντική τόσο για τη σταθερότητα της πρόθεσης όσο και για την αποτελεσματική λειτουργία του δελτοειδούς.

Αναισθησία, διάρκεια, νοσηλεία

Γενική αναισθησία με διασκαληνικό αποκλεισμό. Διάρκεια 90 έως 120 λεπτά. Νοσηλεία 1 έως 2 ημερών.

Αποκατάσταση

Χρονικό διάστημα Στάδιο
0-4 εβδομάδες Ανάρτηση, ενεργητική κίνηση αγκώνα και χεριού, ελεγχόμενη κινητοποίηση ώμου
4-6 εβδομάδες Σταδιακή ενεργητική κινητοποίηση ώμου
6-12 εβδομάδες Ενδυνάμωση
3 μήνες Καθημερινές δραστηριότητες χωρίς περιορισμό

Η αποκατάσταση διαφέρει ανάλογα με τη φύση του χειρουργείου για παράδειγμα σε κατάγματα χρειάζεται ακινητοποίηση για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα από επέμβαση για αρθρίτιδα. Περιορισμοί: αποφυγή ακραίας έσω στροφής με έκταση – η θέση που πάει το χέρι πίσω από την πλάτη – τις πρώτες εβδομάδες, γιατί μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο εξαρθρήματος. Αποφυγή έξω στροφής για προστασία υποπλατίου.

Αποτελέσματα και προσδοκίες

Η ανακούφιση από τον πόνο είναι σημαντική ενώ η λειτουργικότητα, του χεριού βελτιώνεται σημαντικά, επιτρέποντας την επιστροφή στις περισσότερες καθημερινές δραστηριότητες.

Ρεαλιστική προσδοκία: Η ανάστροφη αρθροπλαστική προσφέρει σημαντική βελτίωση της κινητικότητας του ώμου, ωστόσο σε ορισμένους ασθενείς το πλήρες εύρος κίνησης μπορεί να μην αποκατασταθεί, κάτι που είναι αναμενόμενο.

Πιθανές επιπλοκές

Τριβή της πρόθεσης στο χείλος της ωμοπλάτης (notching) – μειώνεται σημαντικά με τη σωστή τοποθέτηση. Αστάθεια ή εξάρθρημα. Λοίμωξη. Κάκωση νεύρου, κυρίως του μασχαλιαίου νεύρου. Περιπροθετικό κάταγμα. Κάταγμα του ακρωμίου. Χαλάρωση των εμφυτευμάτων.

Συχνές ερωτήσεις

Επειδή η κανονική πρόθεση χρειάζεται τένοντες για να λειτουργήσει. Στη δική σας περίπτωση οι τένοντες δεν είναι επιδιορθώσιμοι.

Ναι. Ένας από τους βασικούς στόχους της ανάστροφης αρθροπλαστικής είναι η αποκατάσταση της ανύψωσης του χεριού, αξιοποιώντας κυρίως τη λειτουργία του δελτοειδούς.

Στους περισσότερους ασθενείς η κίνηση αυτή βελτιώνεται, αλλά μπορεί να παραμείνει περιορισμένη ακόμη και μετά την πλήρη αποκατάσταση.

Οι σύγχρονες ανάστροφες προθέσεις έχουν εξαιρετική αντοχή στον χρόνο, με τις περισσότερες να διατηρούν πολύ καλή λειτουργία για 15 χρόνια ή και πολύ περισσότερο.

Επικοινωνία Δεύτερη Γνώμη