Ρήξη Μηνίσκου

Οι μηνίσκοι είναι δύο ινοχόνδρινες δομές που βρίσκονται ανάμεσα στο μηριαίο οστό και την κνήμη. Η βασικές τους λειτουργίες είναι να απορροφούν τους κραδασμούς, να κατανέμουν τα φορτία, να αυξάνουν τη σταθερότητα του γόνατος και προστατεύουν τον αρθρικό χόνδρο. Η ρήξη τους είναι μία από τις συχνότερες κακώσεις του γόνατος. Ωστόσο, σε αντίθεση με ό,τι πιστεύεται ευρέως, δεν χρειάζεται πάντα χειρουργική αντιμετώπιση.

Δύο εντελώς διαφορετικές καταστάσεις

Τραυματική ρήξη. Εμφανίζεται κυρίως σε νεότερους ασθενείς μετά από στροφική κάκωση με το πόδι σταθερά στο έδαφος, όπως στο ποδόσφαιρο ή στο σκι. Ο μηνίσκος είναι κατά τα άλλα υγιής και υφίσταται οξεία ρήξη.

Εκφυλιστική ρήξη. Εμφανίζεται συνήθως μετά την ηλικία των 40-45 ετών. Ο μηνίσκος φθείρεται σταδιακά και μπορεί να σχιστεί με ελάχιστη ή και χωρίς εμφανή κάκωση, ακόμη και κατά το βαθύ κάθισμα ή το σήκωμα από αυτό.Συχνά συνυπάρχει με την οστεοαρθρίτιδα του γόνατος.

Η διάκριση αυτή είναι σημαντική, γιατί οι δύο μορφές αντιμετωπίζονται διαφορετικά. Στις περισσότερες εκφυλιστικές ρήξεις χωρίς πραγματικά μηχανικά συμπτώματα, η συντηρητική θεραπεία με άσκηση και φυσικοθεραπεία έχει αντίστοιχα αποτελέσματα με την αρθροσκόπηση.

Η σημασία της αιμάτωσης

Ο μηνίσκος αιματώνεται μόνο στο περιφερικό του τρίτο – τη λεγόμενη κόκκινη ζώνη. Τα εσωτερικά δύο τρίτα δεν έχουν αγγεία.

Πρακτικά, αυτό σημαίνει ότι οι ρήξεις που βρίσκονται στην περιφέρεια του μηνίσκου έχουν μεγαλύτερη πιθανότητα επούλωσης και, όταν πληρούν τις κατάλληλες προϋποθέσεις, μπορούν να συρραφούν. Αντίθετα, οι ρήξεις στο εσωτερικό, όπου η αιμάτωση είναι ελάχιστη, έχουν πολύ μικρό δυναμικό επούλωσης και, όταν απαιτείται χειρουργείο, αφαιρείται μόνο το κατεστραμμένο τμήμα του μηνίσκου.

Συμπτώματα

Πόνος στο επίπεδο της άρθρωσης, έσω ή έξω

Οίδημα που εμφανίζεται σταδιακά

Κλείδωμα – το γόνατο μπλοκάρει και δεν ισιώνει. Παθογνωμονικό για ρήξη τύπου «λαβής κάδου».

Αίσθημα ότι κάτι εμποδίζει την κίνηση

Πόνος στο βαθύ κάθισμα και στη στροφή

Δυσκολία στο να σταυρώσετε τα πόδια

Πότε πρέπει να δείτε ιατρό άμεσα: όταν το γόνατο κλειδώσει και δεν εκτείνεται πλήρως. Αυτό μπορεί να οφείλετε σε εγκλωβισμένη ρήξη μηνίσκου η οποία χρειάζεται έγκαιρη αντιμετώπιση.

Διάγνωση

Η διάγνωση βασίζεται στο ιστορικό, την κλινική εξέταση και τις απεικονιστικές εξετάσεις.

Η κλινική εξέταση περιλαμβάνει ψηλάφηση της άρθρωσης και ειδικές δοκιμασίες που αναπαράγουν τα συμπτώματα του μηνίσκου.

Η ακτινογραφία συνιστάται ιδιαίτερα σε ασθενείς άνω των 40 ετών, ώστε να εκτιμηθεί η συνύπαρξη οστεοαρθρίτιδας. Η παρουσία σημαντικής φθοράς επηρεάζει ουσιαστικά τη θεραπευτική αντιμετώπιση.

Η μαγνητική τομογραφία αναδεικνύει τον τύπο, τη θέση και την έκταση της ρήξης. Ωστόσο, τα ευρήματα πρέπει πάντα να συσχετίζονται με τα συμπτώματα, καθώς ρήξεις μηνίσκου ανευρίσκονται συχνά και σε ασυμπτωματικά άτομα, ιδιαίτερα μετά την ηλικία των 50 ετών. Η μαγνητική τομογραφία από μόνη της δεν αποτελεί ένδειξη για χειρουργείο.

Συντηρητική αντιμετώπιση

Αποτελεί την πρώτη επιλογή στις εκφυλιστικές ρήξεις χωρίς μηχανικά συμπτώματα, καθώς και σε επιλεγμένες μικρές και σταθερές τραυματικές ρήξεις.

Περιλαμβάνει τροποποίηση των δραστηριοτήτων, αναλγητική ή αντιφλεγμονώδη αγωγή, όταν χρειάζεται, και – κυρίως – εξειδικευμένο πρόγραμμα φυσικοθεραπείας με ενδυνάμωση του τετρακεφάλου και των γλουτιαίων.

Στις περισσότερες εκφυλιστικές ρήξεις, τα αποτελέσματα της συντηρητικής θεραπείας είναι αντίστοιχα με εκείνα της αρθροσκόπησης.

Χειρουργική αντιμετώπιση

Η αρθροσκόπηση γόνατος ενδείκνυται σε ασθενείς με μηχανικά συμπτώματα (μπλοκάρισμα, αίσθημα αναπήδης), σε τραυματική ρήξη σε νέο ασθενή, και σε αποτυχία της συντηρητικής αγωγής.

Συρραφή μηνίσκου . Προτιμάται όταν η ρήξη είναι επιδιορθώσιμη, καθώς διατηρεί τον μηνίσκο και προστατεύει τον αρθρικό χόνδρο μακροπρόθεσμα. Ενδείκνυται κυρίως σε περιφερικές ρήξεις, σε νεότερους ασθενείς και σε πρόσφατες κακώσεις.

Μερική μηνισκεκτομή. Αφαιρείται μόνο το ασταθές τμήμα, διατηρώντας όσο το δυνατόν περισσότερο ιστό. Κάθε χιλιοστό μηνίσκου που αφαιρείται αυξάνει τη φόρτιση του χόνδρου και επιταχύνει τη μελλοντική φθορά.

Όταν συνυπάρχει ρήξη προσθίου χιαστού, η αντιμετώπιση γίνεται στον ίδιο χειρουργικό χρόνο – η αστάθεια αυξάνει τον κίνδυνο αποτυχίας της συρραφής του μηνίσκου.

Αποκατάσταση

Χρονικό διάστημα Στάδιο
Επέμβαση Επάνοδος
Μερική μηνισκεκτομή Βάδιση άμεσα, γραφείο 1-2 εβδομάδες, άθληση >6-8 εβδομάδες
Συρραφή μηνίσκου Περιορισμένη φόρτιση 4-6 εβδομάδες, άθληση >6 μήνες

Η συρραφή απαιτεί σαφώς μακρύτερη αποκατάσταση, αλλά διατηρεί τον μηνίσκο και προστατεύει μακροπρόθεσμα τον αρθρικό χόνδρο

Συχνές ερωτήσεις

Όχι απαραίτητα. Μια εκφυλιστική ρήξη μηνίσκου στη μαγνητική δεν σημαίνει από μόνη της ότι χρειάζεται χειρουργείο. Στις περισσότερες περιπτώσεις χωρίς πραγματικό μηχανικό κλείδωμα, η συντηρητική θεραπεία αποτελεί την πρώτη επιλογή.

Επειδή η διατήρηση του μηνίσκου προστατεύει καλύτερα τον αρθρικό χόνδρο. Όταν η ρήξη μπορεί να συρραφεί, τα μακροπρόθεσμα οφέλη συνήθως υπερτερούν της πιο απαιτητικής αποκατάστασης.

Το τμήμα που αφαιρείται δεν αναπλάθεται. Γι’ αυτό αφαιρείται όσο το δυνατόν λιγότερο.

Είναι μια κατάσταση που θα πρέπει να εκτιμηθεί σύντομα. Το πραγματικό κλείδωμα από εγκλωβισμένη ρήξη μηνίσκου απαιτεί έγκαιρη αξιολόγηση, ώστε να προστατευθεί ο χόνδρος και, όταν είναι δυνατόν, να διατηρηθεί ο μηνίσκος.

Επικοινωνία Δεύτερη Γνώμη